Το «Πρώτα η Αμερική» σημαίνει υποχώρηση από συγκρούσεις στο εξωτερικό | Foreign Affairs - Hellenic Edition

Το «Πρώτα η Αμερική» σημαίνει υποχώρηση από συγκρούσεις στο εξωτερικό

Σε μια συγκρατημένη ομιλία του στον ΟΗΕ, ο Trump δεσμεύθηκε να αποσύρει στρατεύματα
Περίληψη: 

Ο εθνικισμός του «Πρώτα η Αμερική», η μονομέρεια, ο αντιμεταναστευτικός πυρετός, η άγρια επίθεση στην Κίνα, όλα αυτά αποτελούν χαρακτηριστικά του Trump. Έχουν γίνει το νέο φυσιολογικό.

Ο CHARLES A. KUPCHAN είναι καθηγητής Διεθνών Υποθέσεων στο Πανεπιστήμιο Georgetown και ανώτερος συνεργάτης στο Council on Foreign Relations.

Εάν η ομιλία του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών την Τρίτη αξίζει να μείνει στη μνήμη για κάτι, θα είναι για αυτά που δεν είπε. Παρά την πρόσφατη επίθεση στις εγκαταστάσεις πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, την οποία η κυβέρνηση των ΗΠΑ έχει ιχνηλατήσει έως το Ιράν, ο Trump απέφυγε να μιλήσει για χτυπήματα αντιποίνων. Ο τόνος του ήταν χαμηλός και απαλλαγμένος από τα φιλοπόλεμα απανθίσματα που είναι το χαρακτηριστικό του. Πράγματι, σε σύγκριση με τις προηγούμενες ομιλίες του Τραμπ στον ΟΗΕ, αυτή ήταν ασυνήθιστα μετρημένη και ο τρόπος της ανάγνωσής της ήταν λιγότερο τραχύς και συγκρουσιακός.

27092019-1.jpg

Ο Trump απευθύνεται στην Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, τον Σεπτέμβριο του 2019. Carlo Allegri / Reuters
-----------------------------------------------------------------

Η ασυνήθιστα ήπια εμφάνιση του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών μέχρι που του χάρισε ένα μέτριο χειροκρότημα –όχι μικρό επίτευγμα δεδομένης της εχθρικής υποδοχής που συνήθως αντιμετωπίζει από την διπλωματική κοινότητα. Τα μέλη του ακροατηρίου ήταν σαφώς ανακουφισμένα: Περίμεναν πολύ χειρότερα.

Η μονοτονία και η έλλειψη κομπασμών από τον Trump θα μπορούσε να ήταν προϊόν περισπασμού. Στο κάτω-κάτω, είχε μια κακή μέρα. Λίγο πριν κάνει την ομιλία του στον ΟΗΕ, ο Τραμπ αντιμετώπισε μια θύελλα που συσσωρεύεται σχετικά με την εικαζόμενη προσπάθειά του να συνδέσει την στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία με την προθυμία του Κιέβου να αποκαλύψει πολιτική βρωμιά για τον πρώην αντιπρόεδρο, Τζο Μπάιντεν, κορυφαίο υποψήφιο για την προεδρική υποψηφιότητα των Δημοκρατικών. Καθώς ενέπλεκε τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, ο Trump προσπάθησε να εκτρέψει τις κατηγορίες για κατάχρηση εξουσίας υποδεικνύοντας ότι είχε αναστείλει το πακέτο βοήθειας προκειμένου να ασκήσει πιέσεις στους Ευρωπαίους συμμάχους να κάνουν περισσότερα για την Ουκρανία. «Πάντα ρωτάω», είπε, «γιατί άλλες χώρες [1] -ειδικά στην Ευρώπη- δεν βάζουν χρήματα για την Ουκρανία;» Όσο για τον ισχυρισμό ότι πίεσε την Ουκρανία για προσωπικό πολιτικό όφελος: «Δεν το έκανα καθόλου», επέμεινε ο Trump καθώς συναντούσε τον Πολωνό πρόεδρο Andrzej Duda.

Το απατηλό δόλωμα δεν λειτούργησε. Μέχρι το τέλος της ημέρας, η Πρόεδρος της Βουλής, Νάνσυ Πελόσι είχε ανακοινώσει την έναρξη επίσημης έρευνας για μομφή. Μια κακή ημέρα, όντως.

Αλλά η απροθυμία του Trump να κρούσει τα τύμπανα του πολέμου στο Ιράν ήταν το προϊόν από κάτι περισσότερο από τις εγχώριες δοκιμασίες του. Η ομιλία του έδειξε και πάλι τη νεο-απομονωτική πεποίθησή του ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να συρρικνώσουν τις υποχρεώσεις τους στο εξωτερικό. «Θέλουμε εταίρους, όχι αντιπάλους», είπε ο Trump. «Ο στόχος της Αμερικής δεν είναι να συνεχίσει με αυτούς τους ακατάπαυστους πολέμους, πολέμους που δεν τελειώνουν ποτέ». Η απροθυμία του Trump να αναλάβει στρατιωτικές ενέργειες εναντίον του Ιράν, είναι σύμφωνη με την αποφασιστικότητά του να αποσύρει τα στρατεύματα των ΗΠΑ από την Συρία και το Αφγανιστάν. Καθώς ο ίδιος προχωρά στο στοίχημά του για επανεκλογή, ο πρόεδρος έχει την πρόθεση να καταδείξει στους ψηφοφόρους ότι τελειώνει πολέμους, ότι δεν τους ξεκινά. Η επιλογή του συνθήματος «Πρώτα η Αμερική» δεν είναι τυχαία από αυτή την άποψη: Το σύνθημα είναι μια ρητή επίκληση στους απομονωτιστές του μεσοπολέμου που πολέμησαν τόσο σκληρά για να κρατήσουν το έθνος έξω από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Ο Trump έχει γενικά την ικανότητα να εκπληρώνει τις προεκλογικές υποσχέσεις του, να αποσύρεται από συμφωνίες, να χαλιναγωγεί το ελεύθερο εμπόριο και να πατάσσει τη μετανάστευση. Η κύρια εξαίρεση αφορά το μέτωπο του συμμαζέματος, όπου οι υποσχέσεις του Trump για τον τερματισμό των ατελείωτων πολέμων δεν τηρήθηκαν. Είτε εμποδίστηκε από το Πεντάγωνο είτε από τον πρώην σύμβουλό του για την εθνική ασφάλεια, John Bolton, ο Trump απέτυχε να βγάλει τις δυνάμεις των ΗΠΑ από την Συρία και το Αφγανιστάν.

Τώρα που ο Μπόλτον έχει παραμεριστεί, ο Trump ίσως να στρέφεται προς την κατεύθυνση της αποχώρησης. Ο ήσυχος τόνος και η απουσία φιλοπόλεμης ρητορικής στην ομιλία της Τρίτης μπορεί να σηματοδοτεί ότι ο Τραμπ σκοπεύει να κατευθυνθεί στην προεκλογική περίοδο αποφασισμένος να τηρήσει τις υποσχέσεις του περί απόσυρσης.

Παρόλο τον ήπιο τόνο του και την επιφυλακτική στάση του στο Ιράν, ο Trump κράτησε την συνηθισμένη ρητορική «Πρώτα η Αμερική» στο επίκεντρο της ομιλίας του στον ΟΗΕ. Ένα από τα κεντρικά μηνύματά του προς την Γενική Συνέλευση -ότι ο παγκοσμιοποίηση πρέπει να αντικατασταθεί από τον εθνικισμό- επανέλαβε το κύριο θέμα των δύο προηγούμενων ομιλιών του στον ΟΗΕ. Με τα λόγια του Trump: «Αν θέλετε ελευθερία, να υπερηφανεύεστε για την χώρα σας. Αν θέλετε δημοκρατία, βασιστείτε πάνω στην κυριαρχία σας. Και αν θέλετε ειρήνη, αγαπάτε το έθνος σας. … Το μέλλον δεν ανήκει στους υπέρμαχους της παγκοσμιοποίησης. Το μέλλον ανήκει στους πατριώτες. Το μέλλον ανήκει σε κυρίαρχα και ανεξάρτητα έθνη».

Ο Trump, φυσικά, δεν έχασε την ευκαιρία να επιτεθεί κατά της πολυμέρειας και του ίδιου του ΟΗΕ, επαναλαμβάνοντας την εχθρότητά του σε «διεθνείς ενώσεις που μας δένουν και ρίχνουν την Αμερική», όπως το έθεσε σε μια προεκλογική ομιλία του το 2016. Την Τρίτη, καθώς διακήρυξε την άρνησή του να συμμετάσχει σε μια συνθήκη περί εμπορίου όπλων υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, η διατύπωσή του ήταν παρόμοια: «Δεν υπάρχουν περιστάσεις υπό τις οποίες οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιτρέψουν σε διεθνείς οντότητες να καταπατούν τα δικαιώματα των πολιτών μας στην αυτοάμυνα».