«Η Ορθόδοξη Εκκλησία στην Πανδημία και η σχέση της με την Επιστήμη και την Ιατρική» | Foreign Affairs - Hellenic Edition

«Η Ορθόδοξη Εκκλησία στην Πανδημία και η σχέση της με την Επιστήμη και την Ιατρική»

Διαδικτυακή συζήτηση που οργάνωσε το Κέντρο Οικουμενικών, Ιεραποστολικών και Περιβαλλοντικών Μελετών Μητροπολίτης Παντελεήμων Παπαγεωργίου (CEMES) με την υποστήριξη του Foreign Affairs The Hellenic Edition και του Ινστιτούτου Εξωτερικών Υποθέσεων (fainst.eu)
Περίληψη: 

Διαδικτυακή επιστημονική συζήτηση.

Μια ενδιαφέρουσα διαδικτυακή επιστημονική συζήτηση με συνομιλητές έναν Ορθόδοξο Αρχιεπίσκοπο (Νιγηρίας, Αλέξανδρο Γιαννίρη), ένα συνταγματολόγο (Ευάγγελο Βενιζέλο), έναν καθηγητή της πολιτικής της υγείας (Ηλία Μόσιαλο), μια πολιτική επιστήμονα (Ελισάβετ Προδόμου), έναν βιβλικό θεολόγο (Πέτρο Βασιλειάδη), μια κοινωνιολόγο της θρησκείας (Νίκη Παπαγεωργίου), έναν πατρολόγο (Γρηγόριο Λαρεντζάκη), έναν ιερέα ψυχίατρο (π. Βασίλειο Θερμό), έναν θρησκειολόγο (Νικόλαο Δημητριάδη), και έναν σύμβουλο θεολόγων (Ανδρέα Αργυρόπουλο). Όλες οι διεπιστημονικές τους απόψεις με αναφορά και στις αποφάσεις της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου, η οποία «εὐχαριστεῖ τόν Θεό πού δωρίζει στούς ἐπιστήμονες τό χάρισμα νά ἀποκαλύπτουν ἄγνωστες πτυχές τῆς θείας Δημιουργίας… και προσφέρει σημαντικές εὐεργεσίες ὅπως εἶναι ἡ ἀντιμετώπιση σοβαρῶν ἀσθενειῶν». Συνοπτικά, οι ομιλητές είπαν:

21032021-1.jpg

ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΝΙΓΗΡΙΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ: Πολλοί βλέπουν διωγμούς της Εκκλησίας, αθεολόγητες απόψεις, αλλά μέσα στην Εκκλησία η κτιστότητα δεν αναιρείται. Το "φάρμακο αθανασίας" και όλα τα συναφή έχουν εσχατολογική αναφορά. Δεν σημαίνει, ότι όταν θα μεταλάβω είμαι άτρωτος. Εμείς στην Αφρική στις περισσότερες περιπτώσεις (Ebola κ.ά) χρησιμοποιήσαμε την μέθοδο της έκχυσης (indictio) ώστε να αποφύγουμε την επαφή της λαβίδας με το στόμα των πιστών. (Η πλήρης ομιλία, σε κείμενο, ΕΔΩ ).

ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ: Η Εκκλησία της Ελλάδος τους μήνες της πανδημίας απευθύνθηκε «μετά διακρίσεως» στο πλήρωμά της, με επιφυλακτικότητα, με αυτό που λέγεται οικονομία, ξέρει τι σημαίνει αλληλοπεριχώρηση μεταξύ θεολογίας και επιστήμης. Όπως και η Αγία και Μεγάλη Σύνοδος δεν θέλησε να πει πράγματα, που ενδέχεται να περιορίσουν το ακροατήριό της. Η συγκατάβαση, η καταλλαγή, είναι αυτή που επιτρέπει να διατηρήσει την επαφή με το πλήρωμά της, το στενότερο, ενδεχομένως και το πολύ στενό. Αλλά το ερώτημα της σχέσης της με την επιστήμη, την ιατρική, φαντάζομαι εν τοις πράγμασι κάποια στιγμή να απαντηθεί. (Η πλήρης ομιλία, σε κείμενο, ΕΔΩ ).

ΗΛΙΑΣ ΜΟΣΙΑΛΟΣ: Η Θεία Ευχαριστία είναι ένα ταυτοτικό θεολογικό χαρακτηριστικό, με πώς το κοινωνικό εύρος και τα κοινωνικά ερωτήματα που διαθέτει η αλλά η Εκκλησία και η θεολογική επιστήμη θα πρέπει να αναζητήσουν και μη θεολογικά ταυτοτικά χαρακτηριστικά, τα οποία συμπληρώνουν τα θεολογικά σε ένα σύγχρονο κόσμο που αλλάζει ραγδαία και λόγω της πανδημίας και λόγω της σύγχρονης τεχνολογίας, αλλά και γιατί επανοριοθετούνται πολλές ιδεολογικές και ταυτοτικές τοποθετήσεις πέραν του χώρου της Εκκλησίας. Αν συνεχίσει η σχέση των πιστών με την Εκκλησία να είναι μόνο βιωματική και δεν γίνει πιο ουσιαστική, η περιθωριοποίηση της Ορθόδοξης Εκκλησίας θα είναι δεδομένη. (Η πλήρης ομιλία, σε κείμενο, ΕΔΩ ).

ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ: Η χρήση μάσκας και η κοινωνική απόσταση είναι θεολογική ευθύνη και όχι απλώς ευθύνη για τη δημόσια υγεία. Όλη η συζήτηση για το θέμα της λαβίδας για την Θεία Κοινωνία, που εκφράστηκε με τους πιο ακραίους και φονταμενταλιστικούς τρόπους, δείχνει πλήρη έλλειψη γνώσης της Ορθόδοξης ιστορίας, και αυτό σχετίζεται με την σχέση μεταξύ πίστης και επιστήμης. Πιστεύω ότι η πανδημία απαιτεί κριτικό προβληματισμό για το τι σημαίνει να είμαστε Εκκλησία και πώς βιώνουμε αυτό που ονομάζουμε Εκκλησία. (Η πλήρης ομιλία, σε κείμενο, ΕΔΩ ).

ΠΕΤΡΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ: Η θεολογική αξιολόγηση της στάσης της Ορθόδοξη Εκκλησίας κατά την πανδημία είναι και θετική και αρνητική. Θετική ήταν η στάση της αναφορικά την αποδοχή των επιστημονικών απόψεων, σύμφωνα με τις αποφάσεις της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου. Σχετικά όμως με την λειτουργική και εκκλησιολογική αναγέννηση, οι εκκλησιαστικές αρχές φάνηκαν απρόθυμες να προχωρήσουν σε αλλαγή του τρόπου μετάδοσης της θείας κοινωνίας, που θα μείωνε το χάσμα μεταξύ κληρικών και λαϊκών. Αυτό μπορεί να εξηγηθεί στην καλύτερη περίπτωση ως μια άνευ όρων παράδοση στον πολιτιστικό πόλεμο (culture war) των φονταμενταλιστών, και στη χειρότερη ως επιμονή σε μια μαγική κατανόηση του ευχαριστιακού γεγονότος. (Η πρωτολογία σε κείμενο, ΕΔΩ και η πλήρης ομιλία, ΕΔΩ ).