Ο μεγάλος νικητής της Συνόδου Κορυφής της Σιγκαπούρης | Foreign Affairs - Hellenic Edition

Ο μεγάλος νικητής της Συνόδου Κορυφής της Σιγκαπούρης

Πώς κατέληξε η Κίνα να πάρει την καλύτερη συμφωνία
Περίληψη: 

Η πολιτική της Κίνας για την Βόρεια Κορέα βασίζεται κυρίως στην επιθυμία να αντιμετωπιστεί η ισχύς των ΗΠΑ στην περιοχή και να αυξηθεί η κινεζική επιρροή στην Κορεατική Χερσόνησο. Σε αυτό το πλαίσιο, το Πεκίνο είχε δύο κύριους στόχους που επιτεύχθηκαν στην Σιγκαπούρη.

Η BONNIE S. GLASER είναι ανώτερη σύμβουλος για την Ασία και διευθύντρια του Project China Power στο Center for Strategic and International Studies.
Η ORIANA SKYLAR MASTRO είναι επίκουρη καθηγήτρια Μελετών Ασφάλειας στην Σχολή Εξωτερικών Υπηρεσιών Edmund A. Walsh στο Πανεπιστήμιο Τζορτζτάουν και μια μελετήτρια Jeane Kirkpatrick στο American Enterprise Institute.

Στις 12 Ιουνίου, όλα τα βλέμματα ήταν στραμμένα στον πρόεδρο των ΗΠΑ, Donald Trump, και τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας, Kim Jung Un, στην πρώτη συνάντηση μεταξύ των αρχηγών κρατών των δύο χωρών [1]. Παρόλο που οι ειδήμονες συζήτησαν [2] εάν [3] ήταν η Βόρεια Κορέα ή οι Ηνωμένες Πολιτείες που επωφελήθηκαν περισσότερο από την σύνοδο κορυφής, υπήρξε ένας λιγότερο ορατός παίκτης που βγήκε σαφής νικητής: Η Κίνα.

Η πολιτική της Κίνας για την Βόρεια Κορέα βασίζεται κυρίως στην επιθυμία να αντιμετωπιστεί η ισχύς των ΗΠΑ στην περιοχή και να αυξηθεί η κινεζική επιρροή στην Κορεατική Χερσόνησο. Σε αυτό το πλαίσιο, το Πεκίνο είχε δύο κύριους στόχους που επιτεύχθηκαν στην Σιγκαπούρη.

18062018-1.jpg

Ο Κινέζος πρόεδρος, Xi Jinping, σε συνάντηση με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάικ Πομπέο, στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού, στο Πεκίνο, στις 14 Ιουνίου 2018. FRED DUFOUR / REUTERS
------------------------------------------------------------------------

Ο πρώτος στόχος του ήταν η αμοιβαία αποκλιμάκωση στην χερσόνησο. Τον Σεπτέμβριο, οι Ηνωμένες Πολιτείες απέρριψαν αυτή την φόρμουλα «πάγωμα για πάγωμα» -όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες θα σταματούσαν τις στρατιωτικές ασκήσεις στην χερσόνησο και σε αντάλλαγμα η Βόρεια Κορέα θα σταματούσε όλες τις δοκιμές σχετικές με πυρηνικά προγράμματα. Η πρεσβευτής των Ηνωμένων Πολιτειών στον ΟΗΕ, Νίκι Χάλεϊ, είχε χαρακτηρίσει την πρόταση «προσβλητική» [4] και το Υπουργείο Εξωτερικών είχε απωθήσει την έννοια ότι οι δικαιολογημένες και νόμιμες συμμαχικές δραστηριότητες ΗΠΑ-Νότιας Κορέας ισοδυναμούν με την επικίνδυνη και αδίστακτη συμπεριφορά της Βόρειας Κορέας.

Η Κίνα κατέστησε σίγουρα ξεκάθαρη την ατζέντα της στην Πιονγκγιάνγκ. Τον περασμένο Μάρτιο, σύμφωνα με τον Σύμβουλο Εθνικής Ασφάλειας της Νότιας Κορέας, Chung Eui-yong, οι Βορειοκορεάτες δεν θα μπορούσαν να ενδιαφέρονται λιγότερο για την κινεζική φόρμουλα περί διπλού παγώματος. Ο Chung είπε στον Τραμπ, κατά την διάρκεια μιας επίσκεψης στον Λευκό Οίκο, ότι ο Κιμ «καταλαβαίνει ότι οι συνήθεις στρατιωτικές ασκήσεις μεταξύ της Δημοκρατίας της Κορέας και των Ηνωμένων Πολιτειών πρέπει να συνεχιστούν». Τον επόμενο μήνα, ο Κιμ δήλωσε μια μονομερή αναστολή των πυρηνικών δοκιμών και των δοκιμών πυραύλων, μην ζητώντας τίποτα σε αντάλλαγμα.

Τότε, ξαφνικά, τον Μάιο, η Βόρεια Κορέα έκανε μια κόντρα, αναφέροντας τις στρατιωτικές ασκήσεις των ΗΠΑ και της Νότιας Κορέας [5] ως αιτία της αναστολής των προγραμματισμένων συνομιλιών με τον Νότο. Η αλλαγή της διάθεσης του Kim ήταν πιθανότατα εξαιτίας της συνάντησής του την προηγούμενη εβδομάδα με τον πρόεδρο της Κίνας, Xi Jinping, στο Νταλιάν της Κίνας. Ο Xi δεν μπόρεσε να αντέξει την ζημιά, τόσο στο γόητρό του όσο και στα κινέζικα συμφέροντα από την ασέβεια του Kim. Πιθανότατα επέμεινε ότι ο Κιμ έπρεπε να κάνει ό,τι του ήταν δυνατόν ώστε η Ουάσινγκτον να σταματήσει τις στρατιωτικές ασκήσεις ΗΠΑ-Νότιας Κορέας στην σύνοδο κορυφής της Σιγκαπούρης με τον Trump.

Μετά την σύνοδο κορυφής της 12ης Ιουνίου, προς έκπληξη πολλών στο Πεντάγωνο, καθώς και στην Σεούλ και το Τόκυο, ο Τραμπ έδωσε δημόσια υπόσχεση να αναστείλει επ’ αόριστον τις στρατιωτικές ασκήσεις. Πολλοί ειδικοί [6] ορθώς ανησυχούν ότι πρόκειται για μια μεγάλη παραχώρηση με δυνητικές επιπτώσεις στις σχέσεις μεταξύ των ΗΠΑ και της Νότιας Κορέας, δεδομένου ότι η Ουάσινγκτον δεν έλαβε ως αντάλλαγμα παρά αόριστες διαβεβαιώσεις για αποπυρηνικοποίηση.

Η προθυμία του Trump να διαπραγματευτεί σε αυτά τα θέματα υπονομεύει την αφήγηση της Ουάσιγκτον ότι ο στρατιωτικός ρόλος των ΗΠΑ στην περιοχή είναι απαραίτητος για την ειρήνη και την ασφάλεια. Η δήλωσή του ότι οι ασκήσεις ήταν «προκλητικές» και «ακατάλληλες» θα μπορούσαν να έχουν προέλθει κατευθείαν από την κινεζική μηχανή προπαγάνδας [7], και δίνουν στο Πεκίνο νίκες σε πολλαπλά μέτωπα. Επιπλέον, η απόφασή του προωθεί τον στόχο της Κίνας να αποδυναμώσει τις συμμαχίες των ΗΠΑ με τη Νότια Κορέα και την Ιαπωνία, οι οποίες είναι καθοριστικές για την ικανότητα της Ουάσινγκτον να προβάλλει ισχύ και επιρροή στην περιοχή. Το Πεκίνο έχει τώρα περισσότερο υλικό για να απωθήσει τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ στην Θάλασσα της Νότιας Κίνας και στην Θάλασσα της Ανατολικής Κίνας.

Αλλά τίποτα δεν θα μπορούσε να εκπλήξει και να ευχαριστήσει την Κίνα περισσότερο από το σχόλιο του Trump ότι ήθελε τελικά να πάρει τα αμερικανικά στρατεύματα από τη Νότια Κορέα συνολικά. Αν οι Ηνωμένες Πολιτείες προχωρήσουν στην προσπάθειά τους να μειώσουν ή να εξαλείψουν την παρουσία των στρατευμάτων τους στην Κορεατική Χερσόνησο, αυτή θα είναι η μεγαλύτερη νίκη από όλες για το Πεκίνο.

Ο δεύτερος στόχος της Κίνας ήταν να διασφαλίσει ότι αν υπήρχαν συζητήσεις για την υπογραφή μιας ειρηνευτικής συμφωνίας για τον επίσημο τερματισμό του Πολέμου της Κορέας [8], θα είχε μια θέση στο τραπέζι. Μετά την Σύνοδο Κορυφής Βόρειας και Νότιας Κορέας στις 27 Απριλίου, όταν οι ηγέτες των δύο χωρών συμφώνησαν να συνεχίσουν τις μελλοντικές διαπραγματεύσεις για μια ειρηνευτική συνθήκη, υπήρξαν εικασίες ότι ο Kim και ο Trump θα μπορούσαν να αρχίσουν συζητήσεις στην Σιγκαπούρη για την αντικατάσταση της ανακωχής του 1953 με μια ειρηνευτική συνθήκη. Αυτό θα ήταν ένα μεγάλο βήμα για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Ουάσιγκτον είχε προηγουμένως αρνηθεί να διασκεδάσει την προοπτική μιας ειρηνευτικής συμφωνίας χωρίς την επίλυση των πυρηνικών και πυραυλικών ζητημάτων της Βόρειας Κορέας, των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των τρομοκρατικών ενεργειών. Η Κίνα, από την άλλη πλευρά, υποστηρίζει μια συνθήκη, καθώς θα καθιστούσε πιο δαπανηρό και δύσκολο για τις Ηνωμένες Πολιτείες (και την Βόρεια Κορέα) να χρησιμοποιήσουν ισχύ και επίσης θα έστρωνε τον δρόμο για την απομάκρυνση των αμερικανικών στρατευμάτων από την χερσόνησο.