![](/sites/default/themes/sitetheme/images/icons/fa-secure-icon.png)
Σύγκριση ισχύος μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας
Την τελευταία τριετία, αρκετά συχνά στην δημόσια σφαίρα, τίθενται ερωτήματα για τον αν Ελλάδα και Τουρκία βαδίζουν προς το απευκταίο, και αν τούτο προκύψει ποια θα είναι η κατάληξη. Θα μπορούσε η Ελλάδα να εξέλθει νικηφόρα από μια πολεμική περιπέτεια; Μέσω της παρούσας ανάλυσης, επιχειρείται να καταγραφεί το επιχειρησιακό πλεονέκτημα έκαστης πλευράς. Σε κάθε περίπτωση η ανάλυση δεν δίνει υπεραπλουστευμένες απαντήσεις, άλλωστε ο πόλεμος θεωρείται το πιο σύνθετο κοινωνικοπολιτικό φαινόμενο.
Ο ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΟΥΝΗΣ είναι Διεθνολόγος Msc και διδάσκων στο ΕΚΠΑ.
Ο ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΣΑΪΛΑΣ είναι υποναύαρχος ε.α.
- previous-disabled
- Page 1of 3
- next
Συχνά κρατάμε στο μυαλό μας στυλιζαρισμένες αφηγήσεις του παρελθόντος που πιστεύουμε ότι δεν πρόκειται να επαναληφθούν. Ζητήστε από έναν αναλυτή να περιγράψει την ιστορία της εμπλοκής της Ελλάδας στον κόσμο μετά το 1821, και θα διαπιστώσετε ότι μπορεί να προσφέρει μια ασαφή, διχασμένη ιστορία. Υπήρχε ο απελευθερωτικός αγώνας και η εποχή μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους. Ο απελευθερωτικός αγώνας πιθανότατα θα αναγνωριζόταν ως μια αδιάλειπτη γεωπολιτική και ιδεολογική σύγκρουση μεταξύ του ανταγωνισμού ισχύος ανάμεσα στις μεγάλες δυνάμεις και την παρακμάζουσα Οθωμανική Αυτοκρατορία. Ο αναλυτής μπορεί να αφηγηθεί ότι οι εθνικές δυνάμεις επικράτησαν ακολουθώντας αδιάκοπα την στρατηγική των Δυτικών, που διατυπώθηκε εν τέλει με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η Ελλάδα υπερτερεί σε κρίσιμους επιχειρησιακούς τομείς όπως τα υποβρύχια, η διαστρωματωμένη αεράμυνα, και αλλού. Φωτογραφία: Πολεμικό Ναυτικό
-----------------------------------------------------
Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, η σκέψη για μια σοβαρή απειλή από την Τουρκία ήταν απόμακρη. Αν και η Τουρκία κατείχε ένα αρκετά ικανό παράκτιο ναυτικό δυναμικό εκείνες τις ημέρες, τα πολεμικά σκάφη τους απλά δεν ήταν σημαντικοί ανταγωνιστές.
Από τότε τα πράγματα έχουν αλλάξει σημαντικά. Παρακολουθώντας την Τουρκία επί μακρόν, σχολαστικά, και επισταμένα διαπιστώνουμε μια βελτίωση σε κάθε πτυχή των αεροναυτικών της δυνατοτήτων. Οι βελτιώσεις των επιθετικών δυνατοτήτων των αεροναυτικών και αποβατικών της δυνάμεων, ξεκινούν μετά την κρίση του 1967 η οποία ξέσπασε στην Κύπρο. Αυτή η τάση έχει επιταχυνθεί σημαντικά την τελευταία εικοσαετία, καθώς η Τουρκία έχει επεκτείνει τον αριθμό των εξελιγμένων πολεμικών πλοίων της, τα έχει αναπτύξει επιθετικά σε ολόκληρη την περιοχή, και έχει κατασκευάσει νέους ναυστάθμους για χρήση ως στρατιωτικές βάσεις στην Θάλασσα της Μεσογείου. Έχει πλέον φτάσει σε σημείο να διαταράξει υπέρ της την ισορροπία ισχύος σε αυτά τα ύδατα, και αυτό ενέχει πραγματικούς κινδύνους. Μάλιστα, έχουν γραφτεί πολλά για την πιθανότητα πολέμου μεταξύ Ελλάδας-Τουρκίας. Οι αναλύσεις αυτές τείνουν να μετρώνται με θεωρητικούς όρους, και μεγάλο μέρος της ανάλυσης επικεντρώνεται ακριβώς στο πότε και πώς μπορεί να συμβεί. Αλλά το ζωτικό ερώτημα είναι πραγματικά πολύ απλό: ποιος θα είναι ο νικητής;
Η λογική των στείρων αριθμητικών αντιπαραθέσεων στο πεδίο σύγκρισης των στρατιωτικών δυνάμεων, τείνει να απαξιωθεί. Αυτό το οποίο κερδίζει σταδιακά έδαφος είναι η τεχνολογική υπεροχή, η εφαρμογή νέων δογμάτων επιχειρήσεων, ο βαθμός τεχνολογικής αυτονομίας (άμεσα συνδεδεμένος με την ανάπτυξη εγχώριας πολεμικής βιομηχανίας), ενώ η εκπαίδευση, το ηθικό, και η κοινωνική συνοχή αποτελούν αμετάβλητους και παραδοσιακούς παράγοντες διαμόρφωσης συνθηκών επικράτησης και νίκης.
Φυσικά, μετά από ένα ολοκληρωτικό πόλεμο όλοι θα έχουν χάσει. Γι’ αυτόν τον λόγο ο καλύτερος τρόπος για να αποφευχθεί ο πόλεμος είναι να πεισθεί ο αντίπαλος ότι σχεδόν σίγουρα θα ήταν ο μεγαλύτερος χαμένος. Η στρατιωτική ισορροπία μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας είναι περίπλοκη και απαιτεί να σκεφτούμε τους προϋπολογισμούς, τον αριθμό των πολεμικών πλοίων και των αεροσκαφών, την γεωγραφία, τα συστήματα συμμαχίας και την τεχνολογία -ειδικά την υποθαλάσσια ικανότητα των υποβρυχίων, την κυβερνοασφάλεια, και το διάστημα.
Η Ελλάδα υπερτερεί σε κρίσιμους επιχειρησιακούς τομείς όπως τα υποβρύχια Τ-214, η διάθεση διαστρωματωμένης αεράμυνας (η ικανότερη στο ΝΑΤΟ), σε υποστρατηγικά βλήματα κρούσης (Scalp-EG), ενώ σύντομα αρχίζει η παραλαβή των μαχητικών Rafale F.3 τα οποία δημιουργούν συνθήκες αεροπορικής κυριαρχίας. Η Τουρκία, όμως, πραγματοποιεί ενέργειες ανατροπής αυτών των πλεονεκτημάτων. Σύντομα θα διαθέτει 6 υποβρύχια τύπου 214, αναπτύσσει τα εγχώρια βλήματα cruise SOM-J (τα οποία έρχονται να προστεθούν στα 48 SLAM), ενώ για να κατορθώσει να διατρήσει την ελληνική αεράμυνα, εκτιμάται ότι θα επιχειρήσει μια συντονισμένη επίθεση με UAV’s, τακτικά βλήματα (BORA), stand off πυραύλους (AGM-142, SOM-B), UCAV’s (Harpy) εν μέσω ηλεκτρονικών παρεμβολών (Koral, CN-235EW). Η πρόσφατη συνεργασία με το Κατάρ για την ανάπτυξη μαχητικών Rafale σε τουρκικό έδαφος και κατ’ επέκταση η εκπαίδευση Τούρκων χειριστών στα εν λόγω μαχητικά, θέτει προβληματισμούς.
Η Τουρκία υπερτερεί στον κρίσιμο τομέα της αμυντικής βιομηχανίας, αφού οι ένοπλες δυνάμεις της υποστηρίζονται σε ποσοστό άνω του 70%, όταν το αντίστοιχο ημέτερο κινείται στο 10%. Η αμυντική βιομηχανία της γειτονικής χώρας θεωρείται ο 14ος μεγαλύτερος εξαγωγέας οπλικών συστημάτων, και η εισροή συναλλάγματος κινείται άνω των 2 δισ. δολαρίων κατά έτος. Η Τουρκία ενέταξε το σύστημα S-400 το οποίο δημιουργεί προβλήματα στην δράση της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας κυρίως στα μεσαία και μεγάλα ύψη, θεωρείται όμως αντιμετωπίσιμο. Η Τουρκία εφαρμόζει νέες μορφές πολέμου και δόγματα (π.χ. δικτυοκεντρικός πόλεμος), ενέταξε το διάστημα στο επιχειρησιακό της φάσμα, ενώ σύστησε από το 2015 και υπηρεσία Κυβερνοπολέμου. Αξιόλογο θεωρείται το πυραυλικό της πρόγραμμα ενώ η ανάπτυξη των δυνατοτήτων της στον ρομποτικό πόλεμο κυρίως με την χρήση UAV’s και Loitering Munitions (Kargu2) με ενσωματωμένη τεχνητή νοημοσύνη οφείλει να μας προβληματίσει για την ανάπτυξη των κατάλληλων αντιδότων.
- previous-disabled
- Page 1of 3
- next